به سایت گروه آموزش بهداشت و ارتقای سلامت،دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد خوش آمدید

اوقات شرعی

پیشگیری از سرطان دستگاه گوارش

 

سرطان کولورکتال، سرطانی است که روده بزرگ (کولون) و یا رکتوم را درگیر می‌کند ، ﺳﺮﻃﺎن ﻛﻮﻟﻮرﻛﺘﺎل، ﺳﻮﻣﻴﻦ ﻧﻮع ﺳﺮﻃﺎن ﻛﺸﻨﺪه‫ در ﺟﻬﺎن اﺳﺖ و ﺳﺎﻻﻧﻪ حدود یک ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔﺮ ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ‫اﻳﻦ ﺳﺮﻃﺎن ﺷﺪه و ﻧﻴﻢ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔﺮ در اﺛﺮ اﻳﻦ ‫نوع ﺳﺮﻃﺎن می‌ﻣﻴﺮﻧﺪ.
در حال حاضر شاهد هستیم که ۱۵۸ مورد انواع سرطان به ازای هر صد هزار نفر جمعیت در کشور گزارش می‌شود که سرطان‌های دستگاه گوارش ۲۷ درصد انواع سرطان‌ها را در کشور شامل می‌شوند.
 در بین سرطان‌های شایع، سرطان کولون (روده بزرگ)، سومین سرطان شایع در کشور است. همچنین در بین سرطان‌های شایع دستگاه گوارش، بعد از سرطان معده، سرطان کولون قرار دارد. ‫از ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺮ تغییرات  در ﻣﻴﺰان ﺑﺮوز و ﺑﻘﺎی ‫ﺑﻴﻤﺎران، ﻋﻮاﻣﻞ ﺗﺸﺨﻴصی ﺳﺮﻃﺎن ﻛﻮﻟﻮرﻛﺘﺎل اﺳﺖ که بصورت ﻗﺎﺑﻞ اﺻﻼح و ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ‫اﺻﻼح یعنی ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺑﺎ اﻳﺠﺎد تغییردر سبک زﻧﺪگی ﺗﻘﺴﻴﻢ می‌ﺷﻮﻧﺪ.
ﻋﻮاﻣﻞ ﻗﺎﺑﻞ‫اﺻﻼح ﺷﺎﻣﻞ چاقی، رژﻳﻢﻫﺎی ﻏﺬایی در ﺑﺮدارﻧﺪه گوشت قرمز، ﻣﺼﺮف ﻛﻢ ﻣﻴﻮه و ﺳﺒﺰﻳﺠﺎت، ﻣﺼﺮف زﻳﺎد اﻟﻜﻞ، ﻣﺼﺮف دﺧﺎﻧﻴﺎت، فعالیت فیزیکی ﻛﻢ و ﺗﻔﺎوتﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎدی اﺟﺘﻤﺎعی اﺳﺖ؛ ﻋﻮاﻣﻞ‫ﺧﻄﺮ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﺻﻼح اﻳﻦ سرطان  ﺷﺎﻣﻞ ﺳﻦ ﺑﺎﻻی ۶۵ ‫ﺳﺎل، ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻓﺎمیلی ﺳﺮﻃﺎن، ﺑﻴﻤﺎری اﻟﺘﻬﺎبی روده، پولیپ‌های آدنوماتوی فامیلی، سرطان فامیلی غیر پولیپی روده بزرگ هستند.
علائم سرطان : سرطان گوارش نشانه‌هایی شبیه سایر بیماری‌های دستگاه گوارش دارد؛ سرﻃﺎنﻫـﺎی دﺳﺘﮕﺎه ﮔﻮارش ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮرﺗﺎﻟﯿﺘﯽ و ﺑﺮوز ﺑـﺎﻻ در ﺑـﯿﻦ ﺳـﺎﯾﺮ سرطان ها از اﻫﻤﯿﺖی خاصی ﺑﺮﺧﻮردار است و در این بین ﺗﻐﯿﯿﺮ در ﺷﯿﻮه زﻧﺪﮔﯽ و شهر نشینی از ﻋﻮاﻣﻠﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ راﺑﻄـﻪ مستقیم با بروز انواع سرطان‌ها به ویژه ﺳرطان دﺳﺘﮕﺎه ﮔﻮارش دارند.
از علائم این سرطان می‌توان به تغییر در اجابت مزاج، کاهش قطر مدفوع، احساس تخلیه ناکامل روده، تغییر رنگ مدفوع، درد شکم، کاهش وزن و لاغری، کم خونی و خستگی و علائم غیر روده‌ای اشاره کرد؛ خوشبختانه در بسیاری از موارد سرطان کولون از ابتدا با علائم درد همراه است و به همین علت به آن توجه می‌شود. چنانچه بیماری در قسمت چپ شکم باشد ممکن است با احساس نفخ یا پری، دل پیچه و پیچش شروع شود و به تدریج با رشد تومور و ایجاد تنگی در کولون و علائمی شبیه انسداد روده ایجاد شود، اما در قسمت راست، این بیماری تا زمان استقرار کامل، اغلب درد ندارد و ممکن است با علائم دیگری مانند بی‌اشتهایی، کم خونی و دفع خون سیاه همراه باشد.
علل سرطان دستگاه گوارش : هر چند علت دقیق بروز سرطان روده هنوز مشخص نیست، اما پزشکان چند عامل را مشخص کرده‌اند که خطر ابتلای فرد به این سرطان را افزایش می‌دهند، این عوامل عبارتند از، رسیدن به سن ۵۰ سالگی یا بیشتر، ابتلا به پولیپ‌های غیرسرطانی روده و راست روده در جداره داخلی این عضو، سابقه خانوادگی ابتلا به این سرطان، وجود فاکتور‌های غیرطبیعی ژنتیکی، کشیدن سیگار، نوشیدن مشروبات الکلی، داشتن رژیم غذایی پرچرب و کم فیبر، برخی ویروس‌ها، بیماری‌های حاد شکمی مثل ورم مخاط روده بزرگ و سندرم کرون‌.
پیشگیری از بروز سرطان روده بزرگ: تحرک و ورزش، تعدیل وزن و جلوگیری از چاقی، مصرف آسپیرین و دارو‌های ضد التهابی NSAID، استفاده رژیم غذایی پرفیبر از قبیل سبزیجات و میوه جات و سبوس گندم، مصرف کافی اسید فولیک و متیونین، مصرف کافی کلسیم، کاهش مصرف چربی از ۴۰ درصد کالری روزانه به ۳۰ درصد در روز از جمله عوامل مهم در پیشگیری از این سرطان است
نمک، قند و چربی در مواد غذایی در صورتی که زیاد استفاده شود، شانس سرطان و ابتلاء به بیماری‌های قلبی عروقی را مضاعف می‌کند، این در حالی است که مصرف مواد غذایی حاوی فیبر همچون سبزیجات و میوه‌ها در پیشگیری از سرطان مؤثر است.
در حال حاضرتجهیزات تست غربالگری سرطان کولورکتال بصورت رایگان در مراکز جامع خدمات سلامت برای کلیه افراد بالای پنجاه سال ارائه می شود و با توجه به قابل درمان بودن سرطان کولورکتال در مراحل اولیه ابتلاء ، می توان با استفاده از این تست و تشخیص زودهنگام سرطان ، از پیشرفت این بیماری پیشگیری و آن را درمان کرد.
منبع : باشگاه پژوهشگران جوان ، سلامت نیوز


 

چند رسانه ای

  • فصنامه سواد سلامت

  • فصلنامه آموزش بهداشت

  • دهمین کنگره آموزش بهداشت

آمار بازدیدکنندگان

امروز: 46
ديروز:86
اين هفته: 517
هفته‌ي گذشته: 869
اين ماه: 3678
ماه گذشته: 4496
هر روز: 73624
  آدرس: خیابان دانشگاه  - بین دانشگاه  16 و 18 - دانشکده بهداشت- گروه آموزش بهداشت و ارتقای سلامت
 
  تلفن: 31892210-051
 
  نمابر:38515116  
  کد پستی :9137673119  
  پست الکترونیک :hlj[at].mums.ac.ir  
  سامانه پیام  کوتاه : 5000212201244